Уваход — па бясплатных запрашальных квітках. Аформіце запрашальны квіток, націснуўшы кнопку «Register», — так для вас будзе забраніравана месца (Нічога плаціць ня трэба).
Калі ласка, правярайце папку «Спам» — запрашальныя квіткі могуць трапіць туды!
Тэатральна-музычная імпрэза, прысвечаная Ночы (не)расстраляных паэтаў.
Гэта гісторыя пра тых, каго спрабавалі прымусіць замаўчаць. Пра словы, якія перажылі сваіх аўтараў. Пра галасы, што працягваюць гучаць праз дзесяцігоддзі.
Можна расстраляць паэта. Але ці можна расстраляць паэзію?
29 кастрычніка 1937 года стала адной з самых трагічных дат у гісторыі беларускай культуры. У ноч з 29 на 30 кастрычніка ў Мінску супрацоўнікі НКУС расстралялі больш за 100 прадстаўнікоў беларускай інтэлігенцыі — паэтаў, пісьменнікаў, навукоўцаў, грамадскіх і культурных дзеячаў.
Сярод іх — Анатоль Вольны, аўтар паэмы «Кастусь Каліноўскі», напісанай у 1925 годзе.
Звяртаючыся да лёсу Кастуся Каліноўскага, пакаранага смерцю ў 1864 годзе, паэт ня мог ведаць, што праз дванаццаць гадоў сам стане ахвярай рэпрэсій.
Праз дзесяцігоддзі гісторыя паўтараецца ў іншых абставінах: змяняюцца эпохі, палітычныя сістэмы і абвінавачанні, але зноў чалавечае жыццё абрываецца паводле прысуду ўлады. Гісторыя чалавека, асуджанага на смерць у XIX стагоддзі, трагічным чынам пераплятаецца з лёсам аўтара ў XX стагоддзі. А сёння, амаль праз стагоддзе, пытанні свабоды, чалавечай годнасці і права на ўласны голас зноў набываюць асаблівае значэнне.
Тры часткі. Тры мастацкія прасторы. Адна гісторыя.
Імпрэза аб’ядноўвае тры мастацкія формы, якія раскрываюць трагедыю 1937 года праз дакумент, паэтычны твор і жывое музычнае выкананне.
ЧАСТКА I. ПРЫСУД.
Імпрэза пачынаецца з тэатралізаванай рэканструкцыі пасяджэння НКУС, прысвечанага вынясенню смяротных прысудаў прадстаўнікам беларускай інтэлігенцыі.
Гучаць абвінавачанні, зачытваюцца імёны, выносяцца прысуды. Мова пратаколаў і загадаў становіцца інструментам знішчэння чалавечых лёсаў.
На змену ёй прыходзіць паэтычнае слова.
ЧАСТКА II. ПАЭЗІЯ.
У цэнтры пастаноўкі — паэма Анатоля Вольнага «Кастусь Каліноўскі» (1925).
Твор, прысвечаны чалавеку, пакаранаму смерцю ў XIX стагоддзі, набывае новае вымярэнне ў кантэксце лёсу самога аўтара, расстралянага ў 1937 годзе.
Паэма становіцца драматургічным мостам паміж дзвюма эпохамі, дазваляючы ўбачыць за гістарычнымі падзеямі асабістыя трагедыі людзей.
ЧАСТКА III. ПЕСЬНЯ.
Завяршальная частка імпрэзы аб’ядноўвае жывыя выкананні песень на вершы расстраляных беларускіх паэтаў і сучасныя музычныя творы, прысвечаныя лёсу беларускага народа.
Словы тых, каго спрабавалі назаўсёды прымусіць замаўчаць, зноў гучаць са сцэны.
Паэзія мінулага сустракаецца з галасамі сучаснасці, ствараючы дыялог паміж пакаленнямі, якіх падзяляе амаль стагоддзе. У гэтым дыялогу адгукаюцца агульныя тэмы: свабода, страта, чалавечая годнасць, памяць і надзея.
Пра памяць, якую немагчыма знішчыць
«Будзем песьняй мінуўшчыну біць» — гэта мастацкае асэнсаванне трагедыі беларускай інтэлігенцыі і яе водгуку ў лёсе наступных пакаленняў. Праз дакументальнае слова, паэзію і музыку пастаноўка звязвае падзеі XIX, XX і XXI стагоддзяў, прапаноўваючы паглядзець на гісторыю не толькі як на мінулае, але і як на частку нашага сённяшняга досведу.
Гэта гісторыя пра людзей, чые жыцці абарваліся, але чые творы засталіся. Пра словы, якія перажылі сваіх аўтараў. Пра галасы, што працягваюць гучаць праз дзесяцігоддзі. Пра паэзію як форму гістарычнай памяці, здольную пераадольваць час і вяртаць голас тым, каго гвалтоўна пазбавілі магчымасці гаварыць. І пра новыя пакаленні, якія зноў шукаюць адказы на пытанні, што некалі стаялі перад іх папярэднікамі.
Фізічнае знішчэнне паэта не азначае знішчэння створанага ім мастацкага свету. Паэзія становіцца формай гістарычнай памяці, здольнай пераадольваць час і вяртаць голас тым, каго гвалтоўна пазбавілі магчымасці гаварыць.
Бо можна расстраляць паэта. Але нельга расстраляць яго слова. Бо нельга змусіць замаўчаць народ, пакуль гучыць яго песьня!
У РОЛЯХ:
▫️Беларускія акторы тэатра:
Сяржук Тоўсцікаў
Натэлла Бялугіна
Наталля Лявонава
▫️Юныя акторы: Навучэнцы тэатральнай школы "VARTA".
▫️Песьні прагучаць у выкананні гурта "BAJSTRUK".
Рэжысёр і мастацкі кіраўнік праекта — Наталля Лявонава.
ДАТА І МЕСЦА:
29 кастрычніка 2026 года, чацвер
Пачатак: 18:00. Адкрыццё дзвярэй: 17:30
Працягласць: 1 гадзіна
Мовы імпрэзы: беларуская
Месца правядзення: Тэатральная зала Mroj-hall teatras, Gedimino pr. 45, Вільнюс
УВАХОД І ПАДТРЫМКА
Уваход вольны.
Імпрэза ладзіцца з асабістай ініцыятывы артыстаў і тэатральнай пляцоу́кі. Калі вы пажадаеце падтрымаць артыстаў і тэатральную пляцоўку, вы можаце пакінуць добраахвотнае ахвяраванне на месцы.
VARTA — тэатр, створаны ў Вільнюсе пры аднайменнай тэатральнай школе пад кіраўніцтвам беларускай актрысы і рэжысёркі Наталлі Лявонавай.
Instagram» https://www.instagram.com/vartatheatre
Mroj-hall teatras • Gedimino Prospektas 45, 01109 Vilnius, Vilniaus apskritis, Lithuania
